New York Jazz Academy
Jazz eğitimini şimdiye kadar dergimizde hep üniversitelerdeki bölümleri temel alarak incelemiştik. Ancak, değişen yaşam tarzları ve beklentiler jazz eğitiminin okulların dışına taşmasına neden oldu ve farklı tarzlarda eğitim veren kurumlar oluşmaya başladı. Biz de bu tarz kurumlara kayıtsız kalamazdık ve bu sayıda kampusun biraz dışına çıkalım, dışarıdaki havayı soluyalım istedik. Bakalım ve dışarıda neler olduğunu görelim.
Jazz eğitimi alacak kişiler için sanatın diğer alanlarını da içinde barındıran bir eğitim belki ideal olanı. Ancak, herkesin buna zamanı olmayabiliyor. Peki, bu durumda başka hangi seçenekler var? Elbette araştırıldığında oldukça fazla seçenek olduğunu görüyoruz. Bu sayımızda yine New York’ta eğitim vermekte olan New York Jazz Academy’den söz edeceğiz.
30 yılı aşkın bir süredir jazz eğitimi vermekte olan New York Jazz Academy (NYJA) New York’un Manhattan, Brooklyn ve Queens bölgelerindeki öğrenciler için rahat bir şekilde ulaşılabilir durumda. NYJA için bir anlamda jazz eğitimine odaklanmış bir jazz okulu demek yanlış olmaz sanırım. Her ne kadar NYJA bildiğimiz okul anlamında olmasa da, günümüzde üniversite adı taşıyan pek çok kurumun apartman gibi binalarda eğitim verdiği düşünüldüğünde akademi adı altındaki oluşumların benzer bir biçimde yapılanmaları rahatsız edici görünmüyor. Okulda uygulanan sistemin bildiğimiz eğitim modelinden farklılıkları var. Öncelikle; eğitim almak istediğiniz enstrumanı seçiyorsunuz ve o alanda eğitim vermekte olan eğitimcilerden biriyle özel derslerinizi belirliyorsunuz. Ayrıca, gruplarla provalara ve jam session’lara da katılıyorsunuz.
NYJA’da hangi bölümler olduğuna baktığımızda şöyle bir tabloyla karşılaşıyoruz; saksafon, trompet, trombon, gitar, piyano, bas, davul/vurmalı çalgılar, vokal, teori/kompozisyon ve diğer enstrumanlar. Her konuda eğitim veren alanında deneyimli birkaç eğitimci var ve bu eğitimcilerle dersler seçilebiliyor. NYJA’da eğitimler 4-20 yaş arasında çeşitli yaş gruplarına göre de sınıflandırılmış. Bu yaş aralığında farklı gruplara yönelik atölye çalışmaları ve özel dersleri de içeren eğitimler veriliyor. Bu eğitimler saat temel alınarak fiyatlandırılmış. 20 yaş üzerindeki kişilere sunulan eğitimler ise yetişkin başlığı altında toplanmış.
2009 yılında gerçekleştirilen, bir haftalık süreli ve günlük 5 saatlik eğitimlerle verilen saksafon yaz okulunda 650 dolar karşılığında Dizzy Gillespie, Joe Henderson, Diana Krall ve Steve Lacy gibi isimlerle çalışmış olan Javier Arau’dan eğitim almak mümkün olmuş. 2010 yılında da vokal atölyesi Thelonious Monk jazz vokal yarışması birincisi Carolyn Leonhart tarafından verilecek. 2 gün/8 saat sürecek olan eğitime katılım ücreti 240 dolar olarak fiyatlandırılmış.
Sadece müzisyenlere değil jazz ile olan tanışıklığını biraz daha ileri bir düzeye taşımak isteyen dinleyicilere de yönelik hazırlanmış olan 10 haftalık programlarda jazz standartlarının incelendiği ve solo transkripsiyonlarının tartışıldığı jazz armonisi ve melodisine giriş; jazz kompozisyonlarındaki güncel eğilimlerin ve bunların jazz müziğine etkilerinin incelendiği günümüzde jazz kompozisyonu; Küba ve Latin Amerika müziklerinin modern jazz üzerindeki etkilerinin değerlendirildiği, dinlemeleri ve incelemeleri içeren Afro-Latin Ritm ve Jazz adı altında üç üst başlıktan oluşan derslerden oluşuyor. Yine 10 haftalık atölye çalışmalarında jazz emprovizasyonu ve yönlendirilmiş jam session çalışmaları başlıkları altında eğitim sunuluyor.
Atölye çalışmaları ve diğer dersler paket halinde şartlara gore 1000-2000 dolar arasında değişen çeşitli ücretler karşılığında sunuluyor. ABD okullarının yıllık ortalama ücretleri düşünüldüğünde sadece eğitim için olsa bile burada sözü edilen miktarlar aslında epey uygun görünüyor. Okulun gözardı edilmemesi gereken önemli bir dezavantajı burs olanaklarının çok sınırlı olması. Avantajlı yönlerine baktığımızda ise; öğrencilerine çevredeki anlaşmalı jazz kulüplerinde çalma imkanı sunmaları, herhangi bir başvuru süresi olmayıp tüm yıl boyunca başvuru yapılabilmesi, ders saatlerinin öğrencilerin uygun olduğu zamanlara göre düzenlenebilmesi gibi konular göze çarpmakta.
Yazının ilk bölümlerinde de ifade etmeye çalıştığım gibi; kampus ortamında, temel bazı dersleri de içinde barındıran jazz eğitimi olabileceklerin en iyisi gibi görünüyor. Ancak, bildiğimiz anlamda geleneksel okul eğitiminin yanısıra başka fırsatların olduğunu bilmek ve şartlar uygunsa bu fırsatları değerlendirmek jazz eğitimi almak için başka bir yol olabilir. NYJA ile ilgili tüm merak ettiklerinizi caz@genccazcilar.org adresine yazabilirsiniz.
Hazırlayan: Erdem Korkmaz